Een gewone fiets mag in Nederlandse treinen meestal alleen buiten de spits mee. Reis je met NS, dan heb je naast je eigen vervoerbewijs een Fietskaart Dal nodig en moet je fiets op een gemarkeerde fietsplek staan. Een kaartje geeft geen recht op een plek: bij een volle trein kan het treinpersoneel de fiets weigeren.
De voorwaarden verschillen per vervoerder, traject en treintype. Controleer daarom vóór vertrek de reisplanner en de fietsvoorwaarden van de vervoerder die de rit uitvoert, vooral wanneer je onderweg overstapt op een andere spoorvervoerder of een internationale trein.
Wanneer mag een fiets mee in een NS-trein?
Op werkdagen mag een gewone fiets bij NS mee vóór 6.30 uur, tussen 9.00 en 16.00 uur en vanaf 18.30 uur. Tussen 6.30 en 9.00 uur en tussen 16.00 en 18.30 uur is het meenemen van een gewone fiets niet toegestaan. De tijden hebben betrekking op het moment waarop je met de fiets in de trein reist, niet alleen op het tijdstip waarop je instapt.
In het weekend en op feestdagen mag een fiets in beginsel de hele dag mee. Koningsdag vormt hierop een uitzondering. Ook in juli en augustus geldt bij NS doorgaans geen spitsbeperking voor fietsen. Deze ruimere tijden veranderen niets aan de beschikbaarheid van fietsplaatsen: in een drukke vakantietrein kan het personeel je alsnog vragen een volgende trein te nemen.
Plan een rit rond de grens van de spits voorzichtig. Een trein die om 15.55 uur vertrekt maar na 16.00 uur nog onderweg is, valt tijdens een deel van de reis in de middagspits. Kies bij twijfel een verbinding die volledig binnen de toegestane periode valt. Daarmee voorkom je dat je onderweg in strijd met de voorwaarden reist.
Het fietskaartje staat los van je eigen treinkaartje
Bij NS heeft iedere reiziger een geldig vervoerbewijs voor zichzelf nodig. Voor de fiets koop je daarnaast een Fietskaart Dal. Dit fietskaartje is bedoeld voor één gewone fiets en vervangt dus niet het persoonlijke treinkaartje, abonnement of incheckbewijs.
Op 21 september 2026 kost de NS Fietskaart Dal € 8,50. Bij aankoop als papieren kaartje bij een kaartautomaat of servicebalie komt daar volgens de NS-prijslijst € 1,60 toeslag bij. Die papierenkaarttoeslag geldt niet wanneer je de Fietskaart Dal als e-ticket koopt of op een OV-chipkaart laadt. Prijzen kunnen veranderen; controleer vóór aankoop de rubriek Fiets in de trein bij NS of het bestelscherm in de NS-app.
De Fietskaart Dal is geen reservering. Je koopt toestemming om de fiets onder de geldende voorwaarden mee te nemen, maar legt daarmee geen fietsplek vast. Vooral op zonnige weekenden, langs populaire fietsroutes en rond evenementen kan het verstandiger zijn een trein eerder of later te kiezen.
Welke fietsen zijn toegestaan?
Bij NS vallen een stadsfiets, elektrische fiets, racefiets en mountainbike onder de gewone fietsen. Ook een gedemonteerde fiets kan onder de fietsvoorwaarden vallen wanneer deze niet als toegestane handbagage kan worden meegenomen. Per reiziger is maximaal één fiets voorzien.
Een e-bike mag dus mee, maar je moet hem zelf veilig in en uit de trein kunnen krijgen. Het gewicht van de accu, de opstaphoogte en het eventuele hoogteverschil tussen perron en trein maken dit lastiger dan bij een lichte fiets. Haal losse fietstassen en andere bagage vooraf van de fiets. Dat voorkomt blokkades bij de deuren en maakt het plaatsen op de fietsplek eenvoudiger.
Bakfietsen, fietsaanhangers, bolderkarren en bromfietsen zijn bij NS uitgesloten. Dit heeft onder meer te maken met hun afmetingen, draaicirkel en de beschikbare doorgang. Een klein model is daardoor niet automatisch toegestaan. Kijk bij een afwijkend voertuig eerst naar de voertuigcategorie in de vervoersvoorwaarden en ga niet alleen af op de vraag of het door de deur past.
Een opgevouwen vouwfiets kan gratis mee
Voor een volledig ingeklapte vouwfiets gelden bij NS andere voorwaarden. Past de opgevouwen fiets binnen 45 × 86 × 80 centimeter, dan mag hij gratis en de hele dag mee. Je vervoert hem als bagage en niet als gewone fiets.
De vouwfiets moet vóór het instappen volledig zijn ingeklapt. Tijdens de rit mag hij geen gangpad, deur, rolstoelplek of vluchtweg blokkeren. Zet hem ook niet op een stoel als reizigers daardoor geen zitplaats kunnen gebruiken. Een hoes kan handig zijn tegen vuil en uitstekende onderdelen, maar verandert niets aan de maximale afmetingen.
Is de vouwfiets groter dan 45 × 86 × 80 centimeter of blijft hij uitgeklapt, dan behandelt NS hem als een gewone fiets. Je hebt dan een Fietskaart Dal nodig en mag alleen tijdens de toegestane uren reizen. Meet bij een groot of ongebruikelijk vouwmodel de buitenmaten in volledig ingeklapte toestand, inclusief uitstekende pedalen en het stuur.
De gemarkeerde fietsplek bepaalt of je kunt instappen
Een gewone fiets moet gedurende de hele rit op een daarvoor aangeduide fietsplek staan. Deze plekken zijn herkenbaar aan een fietssymbool op of bij de buitendeur en in het treinstel. Zoek het symbool al op het perron, zodat je niet met de fiets door een druk rijtuig hoeft te lopen.
Staan de fietsplekken vol, dan moet je een volgende trein nemen. Je mag de fiets niet in het balkon, gangpad of bij een gewone deur laten staan als daar geen fietsplek is aangewezen. Ook een lege rolstoelplek is niet vanzelf een vrije fietsplek; reizigers met een mobiliteitsbeperking houden voorrang op de voor hen bestemde ruimte.
Het treinpersoneel kan de fiets weigeren wanneer de veiligheid of doorstroming in het gedrang komt. Dat kan ook gebeuren als je al een fietskaartje hebt. Een rustigere trein kiezen is daarom betrouwbaarder dan rekenen op een uitzondering in een overvol treinstel.
Handige volgorde op het station
- Verwijder vóór aankomst op het perron fietstassen, mandinhoud en andere losse bagage.
- Controleer op het vertrekbord of in de reisplanner welk spoor en welke vervoerder bij de rit horen.
- Zoek op het perron naar de treinsectie waar het fietssymbool tot stilstand komt. De positie kan per treintype verschillen.
- Laat uitstappende reizigers eerst passeren en beoordeel daarna of er werkelijk een fietsplek vrij is.
- Plaats de fiets in de aangegeven ruimte, houd hem stabiel en volg aanwijzingen van het personeel op.
Stap niet op het laatste moment in. Met een fiets heb je meer ruimte en tijd nodig, terwijl de deuren niet langer openblijven omdat je nog bagage verwijdert of een geschikte plek zoekt.
Andere vervoerders kunnen afwijkende voorwaarden hanteren
Niet iedere Nederlandse trein wordt door NS gereden. Op regionale trajecten kun je bijvoorbeeld reizen met Arriva, Blauwnet, Keolis, Qbuzz of Connexxion. Ook daar is fietsvervoer vaak beperkt tot de daluren, maar tijden, kaartsoorten, uitzonderingen en beschikbare plaatsen kunnen afwijken.
Kijk daarom in de reisplanner welke vervoerder naast iedere treinrit staat. Controleer vervolgens bij die vervoerder de rubriek over fietsen of bagage. Reis je eerst met NS en daarna met een regionale trein, dan moeten zowel het fietskaartje als de toegestane reistijd voor beide delen kloppen. Een NS-fietsproduct is niet zonder meer geldig bij iedere andere vervoerder.
Let ook op tijdelijke beperkingen. Werkzaamheden, evenementen en drukte kunnen ertoe leiden dat een vervoerder minder of geen fietsen toelaat. De normale daluren zijn dan niet de enige voorwaarde die telt.
Bij treinvervangend busvervoer blijft de fiets meestal achter
In NS-bussen die wegens werkzaamheden of een verstoring treinen vervangen, mogen gewone fietsen in beginsel niet mee. De bagageruimte en instap zijn niet ingericht om fietsen veilig te vervoeren. Een Fietskaart Dal verandert deze beperking niet.
Controleer bij geplande werkzaamheden vóór vertrek of een deel van de reis per bus gaat. Is dat het geval, kies dan zo mogelijk een spoorroute zonder bus, parkeer de fiets vóór het onderbroken traject of huur na de werkzaamheden een andere fiets. Bij een onverwachte verstoring kan het nodig zijn terug te reizen naar een station waar wel treinen vertrekken.
Een ingeklapte vouwfiets kan mogelijk als bagage in een vervangende bus mee, maar alleen als er voldoende ruimte is en de chauffeur hem veilig kan toelaten. Blokkeer nooit het gangpad of de nooduitgang.
Voor internationale treinen gelden eigen reserveringen en fietskaarten
Een binnenlandse Fietskaart Dal is niet automatisch geldig in internationale treinen. ICE International, Eurostar en Nightjet hebben eigen regels voor fietsvervoer, beschikbare verbindingen, verpakking en reservering. Ook bij Eurocity Direct en EuroCity kunnen een internationaal fietsticket en een reservering vereist zijn, afhankelijk van traject en reisperiode.
Begin bij een grensoverschrijdende reis daarom met het gekozen treintype, niet met de algemene NS-regels. Open bij NS International de informatie over fiets meenemen en controleer per trein of een gemonteerde fiets is toegestaan, of reserveren verplicht is en op welke stations je met de fiets kunt in- en uitstappen. Bekijk dezelfde voorwaarden voor de terugreis; de beschikbare fietsplaatsen kunnen per trein verschillen.
Een fiets in een hoes wordt niet bij iedere internationale vervoerder automatisch als gewone bagage gezien. Maatgrenzen en voorwaarden voor het demonteren van wielen verschillen. Boek pas nadat je hebt vastgesteld onder welke categorie jouw fiets valt.
Aangepaste fietsen en mobiliteitshulpmiddelen
Voor reizigers met een beperking kunnen aangepaste fietsen, ligfietsen of tandems onder bijzondere voorwaarden gratis en tijdens de spits worden toegelaten. Daarvoor kunnen een herkenbare markering, een bewijs en grenzen voor afmetingen of gewicht gelden. Deze uitzondering is bedoeld voor een fiets die als noodzakelijk mobiliteitshulpmiddel wordt gebruikt, niet voor een gewone tandem of ligfiets tijdens een recreatieve tocht.
Controleer vooraf de NS-rubriek Reizen met een beperking en neem bij een afwijkend formaat contact op met NS Klantenservice. Vermeld het soort fiets, de breedte, de lengte, het gewicht en de treinverbinding. Zo voorkom je dat pas op het perron blijkt dat de fiets niet door de deur past of niet veilig op de aangewezen plek kan staan.
Beslis vóór vertrek met vier controles
Een fietsreis per trein is goed voorbereid wanneer vier vragen met ja kunnen worden beantwoord:
- Valt de volledige rit buiten de spits of onder een geldige uitzondering?
- Heb je voor jezelf én voor de fiets het juiste vervoerbewijs van de betrokken vervoerder?
- Is jouw fietssoort toegestaan en kun je losse bagage verwijderen?
- Rijdt de hele verbinding per trein, zonder vervangende bus of internationaal treindeel met andere voorwaarden?
Kom daarna ruim op tijd naar het station en houd rekening met een volgende trein wanneer alle fietsplaatsen bezet zijn. Juist dat laatste voorbehoud maakt het verschil tussen een geldig fietskaartje en de zekerheid dat je daadwerkelijk met de geplande trein kunt vertrekken.